मीच पुसली जात

मानवधर्म पुरस्कर्ता रोहन व शिक्षक वाळके गुरूजी यांना समर्पित

*मीच पुसली जात*

धर्म-अधर्म उच्चनिच
यावर करतोय मात
खरं सांगतोय गुरूजी
मीच पुसलीय जात

समानतेचे धडे तुम्हीच
गुरूजी आम्हा शिकवता
हजेरीवरती जाती तुम्ही
माञ वेगवेगळ्या लिव्हता

धर्मनिर्पेक्षता, मानवता
मुल्य किती मौल्यवान
शिकविता तुम्ही नेहमी
याची ठेवायला जाण

एकच पुर्वज सर्वांचा
इतिहास आम्हा सांगतो
जातीजातीत दंगा मग
का बर रोजच रंगतो?

हा भारत माझा देश आहे
अन् भारतीय माझे बांधव
जातीचं विष कोठून येतं?
कसं काय घडतय तांडव

जाती रूपी या सर्पाला
कायमचाच ठेचनार आहे
मस्तकावरती ठेवून पाय
थयथय मी नाचनार आहे

जातीत गुंतलेल्या बुद्धीवर
मी करणारच आहे मात
म्हणूनच सांगतोय गुरूजी
मी पुसून टाकलीय जात

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

शौचालय जनजागृती

स्पर्धेसाठी-
*शौचालय एक जनजागृती*

कशाला करायची सांग
लग्नाची नुसती घाई?
उगड्यावर जायच का
शौचालय घरी नाही?

लाडाची मी लेक अशी
उच्च शिक्षण झालेली
शील मौल्यवान आहे
याची जाणीव झालेली

तु ही शिक्षित आहेस
मग उगड्यावर का?
सर्पदंशाची ती भिती
तुला वाटत नाही का?

रोगराई निराळीच
बाहेर गेल्याने होते
असलेली इज्जतही
मातीमधे मिसळते

तुम्ही पुरूष मंडळी
वेळ मारून नेतात
सकाळ नि संध्याकाळ
आम्ही असतो पेचात

सरकारी आदेशाला
आता तरी होय भर
शौचालय बांधायचे
आता तरी काम कर

लग्नाच्या सप्तपदीत
आठवी फेरी असावी
संडासाच्या ईमारती
दारी प्रत्येक दिसावी

स्वच्छ परीसर तर
विचार स्वच्छ असेल
रोगमुक्त परीवार
आजूबाजूला दिसेल

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

माते साविञी

🙏🏻 *माते साविञी*🙏🏻

युगायुगाच्या मनुविरूद्ध
भक्कम उभी ठाकलीस
चिखल-शेन-शिव्या किती
कशाला नाही झुकलीस

तुझ्या प्रखर ज्योतीने
किती उजळल्या पणती
मनातील हटवण्या तम
सरसावल्या मग वाती

लेकी होत्या सार्या तेव्हा
आज्ञानाच्या अंधकारात
शापमुक्त केलेस माते तु
स्वतःला राबवून उन्हात

माते तुझ्या लेकी आता
उंच गगनभरारी घेतायत
प्रतिकूल परिस्थितीशी
दोन हात त्या करतायत

सावित्री तुझ्याविना कधी
कोणी दुःख नसते वेचले
*मनु* विचार वाल्यांचे मग
कान नसते कोणी टोचले

तुझ्या दृढ निश्चयापुढती
ते पाहत बसले गुमान
तुझ्या कतृत्वाला माते
माझे कोटी कोटी प्रणाम

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

गणित संबोध कार्यशाळा

*अहवाल लेखन १ला दिवस*

गटनिर्मितीसाठी इथं
चिट्टी होती काढली
माझ्या गटात कोण?
ही उत्सुकता वाढली

गटागटात कार्य मग
विभागले गेले होते
तोपर्यंत सर्वांशी सर्वांचे
परिचय झाले होते

नाईक सरांनी कार्यशाळेत
शोधली युक्ती नामी
प्रस्ताविकेची माहिती
चर्चीली आमची आम्ही

भाषा विषय सोपा असतो
गणिताचा का होतो बाऊ?
चला गड्यांनो कार्यशाळेतुन
याचे उत्तर शोधून पाहू

डाव्या हाताने लेखन करणे
अवघडच वाटले भारी
नाजूक हाती देताना पेन
म्हणावे वाटले सॉरी

गणिती साहित्यात
रमले होते गुरूजन
हाताळताना साहित्य
आनंदलं होतं मन

उत्सुकता उद्याची वाढवून
आजचा दिवस गेला
कृतीयुक्त कार्यशाळेतुन
संबोध स्पष्ट होत गेला

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

शेती आणि शेतकरी

खडकाळ भुईवर
सोनं ओतलं ओतलं
एवढीच आशा मनी
उद्या पिकेल चांगलं

रांञदिवस शेतात
बाप राबतो राबतो
सुखी जगण्याचे स्वप्न
आत मनात दाबतो

जगाला पोसविण्याचा
वसा घेतला घेतला
फाटकीच बंडी,नवा
कधी सदरा घेतला?

नाही कुणाची तक्रार
नाही उदास उदास
माय चुल्हा पेटविती
बाप खातो दोन घास

जगाच्या कल्याणासाठी
जन्म वाहीले वाहीले
शेती आणि शेतकरी
उपेक्षितच  राहीले

✍🏻 लक्ष्मण दशरथ सावंत
जि.फ.केंप्रा.शा.पाल,औरंगाबाद
© ldsawant.blogspot.in

विडंबन

विडंबन

*रस्ता आणि खड्डे*

उगाच नको फासी खड्ड्यांना
त्यावर डांबर कशाला ओतता?
रस्ता म्हणून तरी जाणवू द्या
काय म्हणून लोलर मिरवता?

मजूर,कॉन्ट्रक्टर कित्येकांचे
पोट भरण्याचे साधन खड्डा
राहीलं साहीलं प्रतिनिधींचा
राजकारणाचा असतो अड्डा

सुधारणार कसा रस्ता जर
अर्धे तुम्ही खा, अर्धे आम्ही
कट्टर वैरी मग एका ताटात
खाण्यांर्याची ती युती नामी

दोष कुणाचा नाही कळत
लोकशाहीच चूकीची वाटते
विकासाची गाडी खरेतर
रस्त्यावरच अडकून पडते

चालत तोपर्यंत चालत असत
रस्त्यावरच डांबर फस्त होतं
उलटी गंगा वाहीली की
मग तोंडालाही फासल जात

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

रानफूले

*रानफूले*🌸

रानातील रानफूले ही
काय कुणाची पर्वा
धग मनात जगण्याची
कुठला मग गारवा?

ऊन वारा पाऊसधारा
कुणाची आहे हिम्मत?
हरणे नाही माहित आम्हा
हीच जगण्याची गम्मत

मोती, शंख-शिंपले फळे
खायला शोधतो खेकडे
झाडावरी लोंबकळतो
की असतो आम्ही माकडे

तन पुरते नाही झाकलेले
तरी मन पुरते भरले आहे
प्रकृतीचे प्रत्येक नियम
ह्रुदयामधी कोरले आहे

हे क्षण का वाया घालावे
उगाच दुःख उगळत बसून
संकटांना दूर लाथाडून
बघतच बसावे खुशीत हसून

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

रानफूल


रानातील रानफूल मी
माझे मीच उमलले
आयुष्याचे भार माझे
माझे मीच पेलले

पाठीवरती दप्तर आणि
डोईवर सरपण भारा
आई बाबा थकलेले मग
मीच एकमेव सहारा

काळवंडलेला चेहरा
विद्येने मी चमकवणार
सावित्री लेक म्हणोणी
जगती आहे मिरवणार

फूलले जरी नाही मी
सुंदरश्या उबपवनात
परिस्थितीवर प्रत्येक
करणारच आहे मात

पोट उपाशी असले
तरी मन ज्ञानाने भरेल
भांभाळलेल्या पायांनी
वाट प्रगतीची धरेल

लक्ष्मण दशरथ सावंत

जगण्याचा चंग

*जगण्याचा चंग*

भेगाळली भूमी जरी
ह्रुदय एकसंघ आहे
नभाला गवसणी घालण्याचा
मनात एकच चंग आहे

पान्हा आटला आईचा जरी
ममत्व तीचे आटत नाही
कितीही भरारी मारली तरी
भूवरील पाय सूटत नाही

तिनेच दिलाय जन्म जीवांना
वृक्ष आणिक तरू लतांना
आधार दिलाय पशुपक्ष्यांना
मागेल त्या गरजवंताना

तुझ्याच कुशीत टेकवून पाठ
नभी लावलेले डोळे नि कान
ये रे धावून मेघराजा सत्वरी
धरती भिजण्याचे दे रे दान

उपाशी असे जरी पोट आमचे
नांगर मी चालविणार आहे
भेगाळलेल्या या भूमीत पुन्हा
भविष्य आजमिवणार आहे

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

मोफत आरोग्य शिबीर

मोफत आरोग्य शिबीर

निवडणूका येता जवळ
मतदारांची आठवण येते
विविध शिबिर आयोजून
हेल्थ चेकअप केले जाते

मोफत शरीर तपासणीचे
स्टॉल्सवर स्टॉल्स कैक
अनेक त्या प्रलोभनापैकी
हे ही गोंडस नावाचं एक

मतदारही माझा राजा
असतोय भारीच हुशार
वैद्यकीय खर्च परवडेना
करून घेतो फ्री उपचार

धावपळीच्या या युगामंधी
हे मनच आजारी पडतय
रक्तदाब, मधुमेह, स्वप्नभंग
आता प्रत्येकालाच जडतय

तनाचा नाही झाला तरी
मनाचा झाला पाहिजे उपचार  
पाच वर्षे छळणार्यांचा
घेतलाच पाहिजे समाचार

✍🏻 लक्ष्मण दशरथ सावंत
जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद
© ldsawant.blogspot.in

सहाक्षरी हुंडा बळी

बदललो जरी
कातडी हे गाञ
कैक दिवे जरी
काळी आहे राञ

शिकले असले
तरी मनी पाप
डोळ्यांचे करीती
बंद ते ही झाप

हुंड्याचा बळी ती
सदैव जातेय
उलटीच इथं
गंगा वाहतेय

देण घेण इथं
चालते लपून
आयत्या बिळात
नाग हा टपून

हुंड्यासाठी नका
छळू तुम्ही तीला
जन्माला घालते
तुमच्या वंशाला

हुंड्याचा हा काटा
नका तिला टोचू
कळीचा तो देठ
नका असा बोचू

कायद्याची भाषा
आता तरी जाणा
हुंडा बळीवर
टाच तुम्ही आणा

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

हरवलेले गाव

*हरवलेले गाव*

नावापुरता गाव आता
ध्यानामधी असतोय
शहराच्या लागून नादी
गावपणा विसरतोय

लेझमाच्या तालावरती
साराच गाव नाचायचा
अशा प्रकारे बैलपोळा
माझ्या गावचा सजायचा

लेझमाची सर काही त्या
डीजे वाद्याला येईना
माणूसच नाही गावात
कोणीही आता नाचेना

पोटा-पाण्यापायी तरूण
सारे शहरामधी गेले
अधाराविना म्हातारे इथले
अनाथ आज झाले

हरवलेल्या कुंकवावानी
गाव माझा भासतोय
गजबलेलं माणूसपण नाही इथं
गाजरगवतचं माजतोय

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

छंद तिला अनोखा

🌹 *छंद तिला अनोखा*

उडती वार्यावर केस मखमली
बटाही करती चाळे मऊ गाली
छळतो तो नाद रेशमी केसांचा
तिला छंद ना बटा आवरण्याचा

नजरेत सामावू पाहता लपून बसते
शोधताना तिला कधी ना सापडते
चंद्राचा तुकडा ढगाआड लपायचा
तिला छंदच नेहमीच हरवण्याचा

तिच्या एका नजरेने घायाळ होतो
मी माझ्यातुनच नाहीसा होतो
नाद मला तिच्या नजरेत सामावण्या
तिला छंद नेहमी नजरा चोरण्याचा

शब्द जसे माझ्या कानावर पडती
कर्णपटले ऐकण्या ते अतुर असती
नाद मज शब्दजळात अडकण्याचा
तिला छंद शब्दांनी भुलवण्याचा

मजला ती फुलपाखरू भासते
मी धरू पाहता दूर ती पळते
नाद मलाही तीलाच धरण्याचा
तिला छंद तो निसटून जाण्याचा 😥

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

शरद पवार साहेब

*शरदराव पवार साहेब*
वाढदिवस विशेष अभिष्टचिंतन

जनतेचा जननायक
देशाचीही शान आहे
उज्वल कारकिर्द यांची
विदेशातही मान आहे

यशवंतरावांचा शिष्य
वारणेचा पाणी पिलाय
स्वतंत्र महाराष्ट्र माझा
अधुनेकतेकडे नेलाय

पुरोगामी असावे राष्ट्र
हाच विचार नित्य मनी
समानता स्थापल्याने
ही भुमी राहिल ञ्रुणी

साहेबांचा विषय येताच
मनी स्वाभीमान दाटतो
दिन दलीतांनाही साहेब
आपल्यातीलच वाटतो

आपला तो आपलाच होता
विरोधकही आपला मानला
राजकारणातला हा हीरा
सर्वांत सदैव अजोड गणला
                     क्रमशः
✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.के.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

सावधान नगरसेवकांनो

👊🏻 *सावधान! नगरसेवकांनो*👊🏻

याचक असतात आधी ते
नाक रगडून मतं मागतात
निवडून आल्यावर मग
सोयीस्कर सर्व विसरतात

दिनवाणी चेहरा बघून
आम्हा दया होती आली
एकगट्टा सर्वांनी मिळून
आम्ही मतं त्यांना दिली

साधा आहेस नगरसेवक
रूबाबय राजाचा तुझा
काम वार्डात काही नाही
अन् पोस्टरचाच गाजावाजा

आत्ताच झाला नगरसेवक
मिरवाय लागलास तोरा
कामाचा नाही पत्ता काही
अन् विधानसभेचा व्होरा

अश्वासन पुर्ततेसाठी
नकार देतोस तु साफ
करुणाकर निष्ठुर असतो
करेल का रे तुला माफ

बांधलेले आहेत आता हात
निवडून दिलय आम्ही जरी
पाच वर्षानंतर लक्षात ठेवून
नक्कीच बसवू तुला घरी

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*ldsawant.blogspot.in*
*१५/१२/१६---राञी ९.४५वा*

सावधान नगरसेवकांनो

👊🏻 *सावधान! नगरसेवकांनो*👊🏻

याचक असतात आधी ते
नाक रगडून मतं मागतात
निवडून आल्यावर मग
सोयीस्कर सर्व विसरतात

दिनवाणी चेहरा बघून
आम्हा दया होती आली
एकगट्टा सर्वांनी मिळून
आम्ही मतं त्यांना दिली

साधा आहेस नगरसेवक
रूबाबय राजाचा तुझा
काम वार्डात काही नाही
अन् पोस्टरचाच गाजावाजा

आत्ताच झाला नगरसेवक
मिरवाय लागलास तोरा
कामाचा नाही पत्ता काही
अन् विधानसभेचा व्होरा

अश्वासन पुर्ततेसाठी
नकार देतोस तु साफ
करुणाकर निष्ठुर असतो
करेल का रे तुला माफ

बांधलेले आहेत आता हात
निवडून दिलय आम्ही जरी
पाच वर्षानंतर लक्षात ठेवून
नक्कीच बसवू तुला घरी

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*ldsawant.blogspot.in*
*१५/१२/१६---राञी ९.४५वा*

अशी ती सुगरण

*अशी ती सुगरण*

हुश्शश्! या बायका भी
कमाल करतात राव
घेतात एकच वस्तु अन्
फिरवतात सारा गाव

अशा तिच्या वागण्याने
आमचा उडतो खटका
इतका ञास देऊन म्हणते
माझ्यामुळेच चालतोय संसार नेटका

हातपाय गळाले माझे
मागे फिरून फिरून
कल्पना करा काय झाले
असेल ते ओझं वाहून

नोटाबंदीने रांगेत थकलो
खरेदी करताना चालून
सुट्टे पैसेही संपवले सारे
तिने प्रेमळपणाने बोलून

एव्हढी खरेदी झाला तरी
तिचा गजरा राहिला होता
त्यासाठीचा कटाक्ष तिने
आगोदरच टाकला होता

उशीर झाला जरा म्हणून
कशाला स्वयंपाक करील
आवडीच्या हॉटेलमध्ये
जेवण्याचा आग्रह धरील

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

शरद पवार साहेब

*शरदराव पवार साहेब*
वाढदिवस विशेष अभिष्टचिंतन

जनतेचा जननायक
देशाचीही शान आहे
उज्वल कारकिर्द यांची
विदेशातही मान आहे

यशवंतरावांचा शिष्य
वारणेचा पाणी पिलाय
स्वतंत्र महाराष्ट्र माझा
अधुनेकतेकडे नेलाय

पुरोगामी असावे राष्ट्र
हाच विचार नित्य मनी
समानता स्थापल्याने
ही भुमी राहिल ञ्रुणी

साहेबांचा विषय येताच
मनी स्वाभीमान दाटतो
दिन दलीतांनाही साहेब
आपल्यातीलच वाटतो

आपला तो आपलाच होता
विरोधकही आपला मानला
राजकारणातला हा हीरा
सर्वांत सदैव अजोड गणला
                     क्रमशः
✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.के.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*

ठप्प संसद

🏟 *ठप्प संसद-अष्ठाक्षरी* 🏟

यांना म्हणे संसदेत
दिले जात नाही बोलू
म्हणून लोकांसमोर
मन लागलोय खोलू

देशभक्त नाहीत ते
नाही जे रांगेत उभे
ताटकाळून रांगेत
दुखू लागलेत खुबे

कोण म्हणे जरका मी
तोंड उघडले आता
भुकंप येईल मग
नाही मारत मी बाता

चालली नाही संसद
किती दिवसापासून
गंभीर प्रश्न लोकांचे
बसलेत आ वासून

संसद हात जोडून
आहे विनवित आज
जनतेच्या भल्यासाठी
चालु द्या रे कामकाज

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blgspot.in*

समानता?

*२५ नोव्हें. ते १० डिसें. हा जागतिक महिला हिंसाचारविरोधी पंधरवाडा साजरा केला जातो....त्यानिमित्ताने ही अष्टाक्षरी*👇🏻🙏🏻

विसाव्या शतकातही
नाहीच मिळाला न्याय
नौकरीत बरोबरी
तरी समानता नाय

गृहणींचे श्रममुल्य
मोजलेच नाही जात
विनाबोभाट राबते
चुपचाप ती घरात

घरकाम करायला
'श्री'ला वाटतेय लाज
पुरूषी अहंकाराचा
आहेच अजून माज

नौकरीला आहे तरी
राब राब ती राबते
मुलांसहीत त्याचाही
डबा तयार ठेवते

घरकामात मदत
नाही मिळत ही खंत
आता तरी वेदनेचा
जावा होऊन हा अंत

✍🏻 *लक्ष्मण दशरथ सावंत*
*जि.प.कें.प्रा.शा.पाल,औरंगाबाद*
© *ldsawant.blogspot.in*